Złotą Palmę 79. Międzynarodowego
Festiwalu Filmowego w Cannes zdobył „Fiord” (Fjord) w reżyserii Cristiana Mungiu.
To druga w karierze Złota Palma dla tego rumuńskiego twórcy. Nagrodę za
reżyserię zdobył w Cannes Paweł Pawlikowski, autor filmu „Ojczyzna”. Grand Prix
powędrowało do Andrieja Zwiagincewa za film „Minotaur”.
„Fiord” to pierwszy anglojęzyczny film rumuńskiego reżysera Cristiana Mungiu (docenionego w 2007 roku Złotą Palmą w Cannes za „4 miesiące, 3 tygodnie, 2 dni”). To pełen napięcia dramat z udziałem nominowanych do Oscara Renate Reinsve („Wartość sentymentalna”) oraz Sebastiana Stana („Wybraniec”). W małej wiosce w Norwegii poznają się dwie rodziny: norweska od pokoleń oraz głęboko religijna para migrantów. Początkowa bliskość szybko znika, gdy rodziny zaczynają dostrzegać między sobą coraz więcej różnic obyczajowych i kulturowych. Cichy konflikt wkrótce przeradza się w kryzys moralny i emocjonalny, z którego nie ma dobrego wyjścia. Cannes ceni sobie tego rumuńskiego reżysera, którego wcześniej nagrodzono też za scenariusz filmu „Za wzgórzami” w 2012 roku oraz za reżyserię „Egzaminu” w 2016 roku. „Fiord” zdobył w sumie pięć nagród, w tym prestiżowe wyróżnienie krytyków zrzeszonych w FIPRESCI.
Cristian Mungiu jest dziesiątych twórcą w historii, który zdobył w swojej karierze dwie Złote Palmy. Amerykańskim dystrybutorem „Fiordu” jest firma Neon, który już siódmy rok z rzędu kupił prawa do zdobywcy Złotej Palmy. Polskim dystrybutorem filmu jest firma Gutek Film.
Drugą co do ważności nagrodę festiwalu otrzymał Andriej Zwiagincew, którego „Minotaur” doceniono Grand Prix. "Minotaur" to pierwszy film rosyjskiego reżysera po 10 latach przerwy, a wcześniej w Cannes doceniono go za "Niemiłość" i "Lewiatana". Zwiagincew od lat żyje na emigracji i od początku krytycznie wypowiadał się o rosyjskim reżimie oraz napaści na Ukrainę. Podczas swojego przemówienia po otrzymaniu Grand Prix, czyli drugiej nagrody na festiwalu w Cannes, zaapelował do prezydenta Władimira Putina o zakończenie inwazji na Ukrainę. "Miliony ludzi po obu stronach linii frontu marzą teraz tylko o jednym: żeby masakry w końcu się skończyły" — powiedział. "A jedyną osobą, która może położyć kres tej maszynce do mięsa, jesteś ty... Zatrzymaj tę rzeź, cały świat na to czeka" — mówił pod adresem Putina.
"Minotaur", który został nakręcony na Łotwie, to remake filmu Claude'a Chabrola "Niewierna żona". Głównym bohaterem jest dyrektor rosyjskiej firmy, którego zdradza małżonka. Zostaje wezwany do administracji regionu, gdzie urzędnik domaga się od niego, by skierował pracowników przedsiębiorstwa do mobilizacji na wojnę w Ukrainie. W filmie wystąpili Warwara Szmykowa, Iris Lebiediewa, Juris Žagars, Dmitrij Mazurow i Anatolij Bieły. Krytyk filmowy Andriej Plachow nazwał obraz "mocnym antywojennym manifestem".
Trzecią najważniejszą nagrodę festiwalu otrzymał film "The Dreamed Adventure" w reżyserii Niemki Valeski Grisebach. Skupia się on na losach kobiety żyjącej między Bułgarią, Grecją i Turcją, która zgadza się pomóc staremu znajomemu w niebezpiecznym zadaniu.
Nagrodę za reżyserię otrzymali Javier Ambrossi i Javier Calvo za "The Black Ball" oraz Paweł Pawlikowski za "Ojczyznę". Dla polskiego twórcy to drugie wyróżnienie w Cannes w tej kategorii. Wcześniej otrzymał je w 2018 roku za "Zimną wojnę". Obie te nagrody zaowocowały dwoma ważnymi przemówieniami. Hiszpańscy filmowcy, znani lokalnie jako Los Javis, wzruszeni oddawali hołd swoim queerowym przodkom: „Jedynym sposobem, w jaki możemy uczcić cierpienie, milczenie i śmierć osób LGBTQ, które były przed nami, jest zapewnienie następnym pokoleniom takiej samej, a nawet większej wolności”. Pawlikowski tymczasem mówił precyzyjnie i z pasją o potrzebie niuansowego rozumienia kina politycznego: „Żyjemy polityką i kino powinno to odzwierciedlać, ale nie na zasadach dyktowanych przez polityków i aktywistów: potrzeba odwagi, by przeciwstawić się dyktatorom i tyranom, ale potrzeba też odwagi, by przeciwstawić się hałasowi, algorytmom i presji otoczenia”.
Nagroda dla najlepszego aktora powędrowała do Emmanuela Macchii i Valentina Campagne'a, którzy zagrali w filmie "Coward" w reżyserii Lukasa Dhonta. Fabuła skupia się na belgijskim żołnierzu w czasie I wojny świtowej, który decyduje się wystawić przedstawienie, by podnieść morale swych towarzyszy. Za najlepsze aktorki festiwalu uznano Virginie Efirę i Tao Okamoto, które wystąpiły w "All of a Sudden" Ryusuke Hamaguchiego. Film opowiada o przyjaźni pochodzącej z Francji dyrektorki domu opieki oraz śmiertelnie chorej japońskiej dramatopisarki.
Nagroda za scenariusz powędrowała do Emmanuela Marre'a za "A Man of His Time", którego był także reżyserem. Film opowiada o mężczyźnie, który przybywa w 1940 roku do okupowanej Francji. Ma nadzieję, że posiadany przez niego manuskrypt "Notre Salut" może ocalić jego rodaków.
Złota Kamera dla najlepszego debiutu powędrowała do wywodzącej się z Rwandy reżyserki Marie Clémentine Dusabejambo za "Ben'Imana". To pierwszy film z tego kraju, który znalazł się w programie festiwalu.
Zwycięzców w Konkursie Filmów Krótkometrażowych wytypowało jury pod przewodnictwem hiszpańskiej reżyserki Carli Simón. Wśród nominowanych do Złotej Palmy był Michał Toczek i jego "Spiritus sanctus". Nagroda powędrowała jednak w ręce argentyńskiego reżysera Federico Luisa za "For the Opponents".
Mistrzynią ceremonii zamknięcia festiwalu była francuska aktorka Eye Haïdara. W czasie uroczystości zaprezentowano Honorową Złotą Palmę dla Barbry Streisand. Artystka nie mogła pojawić się osobiście w Cannes z powodu rekonwalescencji po urazie kolana. W jej imieniu nagrodę odebrała francuska aktorka Isabelle Huppert. W trakcie 79. MFF w Cannes Honorowe Złote Palmy przyznano także Peterowi Jacksonowi i Johnowi Travolcie.
Wśród filmów, które w Cannes nie zostały docenione przez jury, znalazły się m.in. „Hope” południowokoreańskiego reżysera Na Hong-jina, "The Beloved" Rodriga Sorogoyena oraz „Gorzkie święta” Pedro Almodovara. W konkursie głównym prezentowano też „Historie równoległe” Asghara Farhadiego, film wsparty przez polską kinematografię, którego scenariusz luźno oparto na „Dekalogu VI” Krzysztofa Kieślowskiego. Jednym z producentów filmu jest Maciej Musiał, muzykę napisał Zbigniew Preisner, a w cały projekt zaangażowany był także niedawno zmarły Krzysztof Piesiewicz.
Na ekranach mogliśmy także podziwiać polskich aktorów w dużych rolach w zagranicznych filmach. Marcin Czarnik po raz kolejny miał okazję współpracować z niezwykle utalentowanym węgierskim reżyserem László Nemesem w konkursowym "Moulin". W chilijskim "The Meltdown" (2026) Manueli Martelli, pokazywanym w sekcji Un Certain Regard, jedną z głównych ról zagrał Jakub Gierszał. Juliana Świeżewskiego mogliśmy z kolei podziwiać we "Flesh and Fuel" Pierre’a Le Galla, będącym częścią prestiżowego Tygodnia Krytyki, gdzie zdobył jedno z wyróżnień przyznawane filmom queerowym.
Lista nagrodzonych:
COMPETITION
Palme d’Or: “Fjord,’ Cristian Mungiu
Grand Prix: “Minotaur,” Andrey Zvyagintsev
Jury Prize: “The Dreamed Adventure,” Valeska Grisebach
Best Director: (TIE) Javier Calva and Javier Ambrossi, “The Black Ball”; Pawel Pawlikowski, “Fatherland”
Best Actress: Virginie Efira and Tao Okamoto, “All of a Sudden”
Best Actor: Valentin Campagne and Emmanuel Macchia, “Coward”
Best Screenplay: Emmanuel Marre, “A Man of His Time”
OTHER PRIZES
Camera d’Or: “Ben’Imana,” Marie Clémentine Dusabejambo
Short Film Palme d’Or: “For the Opponents,” Federico Luis
HONORARY PALMES D’OR: Peter Jackson; Barbra Streisand; John Travolta
UN CERTAIN REGARD
Un Certain Regard Award: “Everytime,” Sandra Wollner
Jury Prize: “Elephants in the Fog” Abinash Bikram Shah
Special Jury Prize: “Iron Boy,” Louis Clichy
Best Actress: Daniela Marín Navarro, Marina de Tavira and Mariangel Villegas, “Forever Your Maternal Animal”
Best Actor: Bradley Fiomona Dembeasset, “Congo Boy”
DIRECTORS’ FORTNIGHT
Europa Cinemas Label Award for Best European Film: “Too Many Beasts,” Sarah Arnold
SACD Prize for Best French Film: “Shana,” Shana Pinell
Audience Choice Award: “I See Buildings Fall Like Lightning,” Clio Barnard
Carrosse d’Or: Claire Denis
CRITICS’ WEEK
Grand Prize: “La Gradiva,” Marine Atlan
GAN Foundation Award for Distribution: “A Girl Unknown,” Zou Jing (Pyramide Distribution)
Rising Star Award: Aina Clotet, “Alive”
SACD Prize: Blerta Basholli and Nicole Borgeat, “Dua”
Canal+ Short Film Award: “Vaterland or a Bule Named Yanto,” Berthold Wahjudi
Discovery Prize for Short Film: “Skinny Boots,” Romain F. Dubois
IMMERSIVE COMPETITION
Best Immersive Work Award: “Katábasis,” Ugo Arsac
Special Mention: “The Black Mirror Experience,” David Bardos and Damià Ferràndiz
CINÉFONDATION AWARDS
First Prize: “Laser-Cat,” by” Lucas Acher (NYC, United States)
Second Prize: “Silent Voices,” Nadine Misong Jin (Columbia University, United States)
Third Prize: (TIE) “Never Enough,” Julius Lagoutte Larsen (La Fémis, France); “Growing Stones, Flying Papers,” Roozbeh Gezerseh and Soraya Shamsi (Konrad Wolf Film University of Babelsberg, Germany)
OTHER AWARDS
L’Oeil d’Or Documentary Prize: “Rehearsals for a Revolution,” Pegah Ahangarani
Golden Eye Special Jury Prize: “Tin Castle,” Alexander Murphy
Queer Palm: “Teenage Sex and Death at Camp Miasma,” Jane Schoenbrun
Queer Palm Discovery Prize: “Flesh and Fuel,” Pierre Le Gall
Queer Palm for Short Film: “Silent Voice,” Nadine Misong Jin
FIPRESCI Award (Competition): “Fjord,” Cristian Mungiu
FIPRESCI Award (Un Certain Regard): “Ben’Imana,” Marie-Clementine Dusabejambo
FIPRESCI Award (Parallel Sections): “A Girl Unknown,” Jing Zou
Ecumenical Jury Award: “Fjord,” Cristian Mungiu
Cannes Soundtrack Award: Evgueni and Sacha Galperine, “Minotaur”
François Chalais Prize: “Fjord,” Cristian Mungiu
Citizenship Prize: “Fjord,” Cristian Mungiu
AFCAE Art House Cinema Award: “A Man of His Time,” Emmanuel Marre
Prix du Cinéma Positif: “Coward,” Lukas Dhont
Palm Dog: Yuri, “La Perra”
Palm Dog Special Mention: Lola, “I See Buildings Fall Like Lightning”
Trophée Chopard for Female Revelation of the Year: Odessa A’zion
Trophée Chopard for Male Revelation of the Year: Connor Swindells
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz