czwartek, 5 maja 2016

80 najlepiej wyreżyserowanych filmów


Z okazji 80 lat istnienia Gildia Reżyserów Amerykańskich przygotowała listę 80 najlepiej wyreżyserowanych filmów. Jakie to imponujące zestawienie najwybitniejszych filmów w historii (nie tylko amerykańskiego kina).

Zestawienie obejmuje jedynie filmy, które powstały w okresie 80 lat istnienia Gildii, a więc od 1936 roku. Wybór dokonany został przez członków Gildii, a zadanie polegało na skupieniu swojej uwagi na pracy reżysera oraz jego zespołu. W głosowaniu wzięło udział 2189 osób (13,7 procent wszystkich członków Gildii). Sama organizacja pisze, by potraktować to zestawienie jako rodzaj zabawy i okazji do dyskusji. Jak każda bowiem lista budzić będzie ona spore emocje.

NIE MOJE! Mi się to zestawienie bardzo podoba. Czołówka, to zdecydowanie moje ukochane amerykańskie filmy, podpisane przez wybitnych reżyserów: Coppola (3 filmy w pierwszej 10), Welles, Kubrick, Spielberg, Scorsese. Generalnie filmy tych twórców przewijają się przez całe zestawienie. Kino amerykańskie dominuje, ale są tutaj także reprezentanci kina spoza stolicy kina: Fellini, Tornatore, Leone, Kurosawa, Bertolucci.

Na pierwszym miejscu „Ojciec chrzestny” Coppoli, a w czołowej 10 znalazły się jeszcze jego „Ojciec chrzestny II” (6) i „Czas apokalipsy” (7). Drugie miejsce dla „Obywatela Kane’a”, co samo w sobie jest nieco zaskakujące. Welles zdefiniował na lata język kina, a jego majstersztyk reżyserski był kopiowany przez lata i jest źródłem inspiracji do dzisiaj. Trzecie miejsce dla monumentalnego „Lawrence’a z Arabii” Davida Leana i trzeba przyznać, że reżysersko to genialna praca. Kolejne miejsca dla „2001: Odysei kosmicznej” Kubricka (4),  „Casablanki” Curtiza (5), „Listy Schindlera” Spielberga (8), „Przeminęło z wiatrem” Fleminga (9) oraz „Chłopców z ferajny” Scorsese (10). Tuż poza pierwszą dziesiątką Roman Polański i jego „Chinatown”.

Najwięcej filmów na liście mają Stanley Kubrick i Steven Spielberg, którzy docenieni zostali po pięć razy. O jeden mniej filmów ma Alfred Hitchcock, ale najwyżej sklasyfikowany jego tytuł to znajdujący się na 29 pozycji „Zawrót głowy”. Francis Ford Coppola, David Lean, Martin Scorsese i Billy Wilder mają po trzy filmy w zestawieniu.

Cieszy różnorodność gatunkowa. Obok dramatów i różnych jego klonów, mamy też fantasy, science-fiction, thrillery, kino sensacyjne, komedie, kino przygodowe, horrory, musicale. Najstarszymi filmami na liście są „Przeminęło z wiatrem” i „Czarnoksiężnik z Oz” (oba z 1939), zaś najmłodszym „Birdman” (2014). Zestawienie to czysta amerykańska klasyka i nie ma się co obrażać. Nawet gdyby pozycji było 200 to i tak wielu wybitnie reżyserowanych filmów tutaj by zabrakło.

Jeśli jakiegoś twórcy brakuje mi tutaj szczególnie, to jest to na pewno David Fincher, który za „Siedem” lub „Podziemny krąg” powinien tutaj znaleźć swoje miejsce. Chociażby kosztem „Ben-Hura”… Z twórców kina europejskiego brakuje Michaela Haneke z jego mistrzowsko reżyserowaną „Miłością” lub „Białą wstążką”. Lista byłaby znacznie dłuższa i nie ma co marudzić. Cieszmy się poniższym zestawieniem NAJLEPIEJ WYREŻYSEROWANYCH FILMÓW.

1. The Godfather / Ojciec chrzestny Francis Ford Coppola 1972
2. Citizen Kane / Obywatel Kane Orson Welles 1941
3. Lawrence of Arabia / Lawrence z Arabii David Lean 1962
4. 2001: A Space Odyssey / 2001: Odyseja kosmiczna Stanley Kubrick 1968
5. Casablanca Michael Curtiz 1942
6. The Godfather: Part II / Ojciec chrzestny II Francis Ford Coppola 1974
7. Apocalypse Now / Czas apokalipsy Francis Ford Coppola 1979
8. Schindler’s List / Lista Schindlera Steven Spielberg 1993
9. Gone With the Wind / Przeminęło z wiatrem Victor Fleming 1939
10. Goodfellas / Chłopcy z ferajny Martin Scorsese 1990

11. Chinatown Roman Polański 1974
12. The Wizard of Oz / Czarnoksiężnik z Oz Victor Fleming 1939
13. Raging Bull / Wściekły byk Martin Scorsese 1980
14. Jaws / Szczęki Steven Spielberg 1975
15. It’s a Wonderful Life / To wspaniałe życie Frank Capra 1946
16. Dr. Strangelove or: How I Learned to Stop Worrying and Love the Bomb / Doktor Strangelove, czyli jak przestałem się martwić i pokochałem bombę Stanley Kubrick 1964
17. The Shawshank Redemption / Skazani na Shawshank Frank Darabont 1994
18. The Graduate / Absolwent Mike Nichols 1967
19. Star Wars: Episode IV — A New Hope / Gwiezdne wojny George Lucas 1977
20. Blade Runner / Łowca androidów Ridley Scott 1982

21. On the Waterfront / Na nabrzeżach Elia Kazan 1954
22. Pulp Fiction Quentin Tarantino 1994
23. E.T. The Extra-Terrestrial / E.T. Steven Spielberg 1982
24. Annie Hall Woody Allen 1977
25. Saving Private Ryan / Szeregowiec Ryan Steven Spielberg 1998
26. Seven Samurai / Siedmiu samurajów Akira Kurosawa 1954
27. A Clockwork Orange / Mechaniczna pomarańcza Stanley Kubrick 1971
28. Raiders of the Lost Ark / Poszukiwacze zaginionej arki Steven Spielberg 1981
29. Vertigo / Zawrót głowy Alfred Hitchcock 1958
30. Sunset Boulevard / Bulwar Zachodzącego Słońca Billy Wilder 1950

31. To Kill A Mockingbird / Zabić drozda Robert Mulligan 1962
32. Psycho / Psychoza Alfred Hitchcock 1960
33. The Searchers / Poszukiwacze John Ford 1956
34. Forrest Gump Robert Zemeckis 1994
35. Singin’ in the Rain / Deszczowa piosenka Stanley Donen, Gene Kelly 1952
36. 8 ½ / Osiem i pół Federico Fellini 1963
37. The Third Man / Trzeci człowiek Carol Reed 1949
38. The Best Years of Our Lives / Najlepsze lata naszego życia William Wyler 1946
39. Rear Window / Okno na podwórze Alfred Hitchcock 1954
40. The Bridge on the River Kwai / Most na rzece Kwai David Lean 1957

41. North by Northwest / Północ, północny zachód Alfred Hitchcock 1959
42. One Flew Over the Cuckoo’s Nest / Lot nad kukułczym gniazdem  Miloš Forman 1975
43. The Sound of Music / Dźwięki muzyki Robert Wise 1965
44. Taxi Driver / Taksówkarz Martin Scorsese 1976
45. Titanic James Cameron 1997
46. The Shining / Lśnienie Stanley Kubrick 1980
47. Amadeus / Amadeusz Miloš Forman 1984
48. Doctor Zhivago / Doktor Żywago David Lean 1965
49. West Side Story Jerome Robbins, Robert Wise 1961
50. Some Like it Hot / Pół żartem, pół serio Billy Wilder 1959

51. Ben-Hur William Wyler 1959
52. Fargo Ethan Coen, Joel Coen 1996
53. The Silence of the Lambs / Milczenie owiec Jonathan Demme 1991
54. The Apartment / Garsoniera Billy Wilder 1960
55. Avatar James Cameron 2009
56. The Hurt Locker / The Hurt Locker. W pułapce wojny Kathryn Bigelow 2008
57. The Treasure of the Sierra Madre / Skarb Sierra Madre John Huston 1948
58. Birdman or (The Unexpected Virtue of Ignorance) /Birdman Alejandro G. Iñárritu 2014
59. All About Eve / Wszystko o Ewie Joseph L. Mankiewicz 1950

60. The Deer Hunter / Łowca jeleni Michael Cimino 1978
61. There Will Be Blood / Aż poleje się krew Paul Thomas Anderson 2007
62. The Sting / Żądło George Roy Hill 1973
63. The Wild Bunch / Dzika banda Sam Peckinpah 1969
64. Alien / Obcy – 8. pasażer „Nostromo” Ridley Scott 1979
65. Rocky John G. Avildsen 1976
66. The Conformist / Konformista Bernardo Bertolucci 1970
67. Gandhi Richard Attenborough 1982
68. The Bicycle Thief / Złodzieje rowerów Vittorio De Sica 1948
69. Cinema Paradiso Giuseppe Tornatore 1988
70. Brazil Terry Gilliam 1985

71. The Grapes of Wrath / Grona gniewu John Ford 1940
72. All the President’s Men / Wszyscy ludzie prezydenta Alan J. Pakula 1976
73. Barry Lyndon Stanley Kubrick 1975
74. Touch of Evil / Dotyk zła Orson Welles 1958
75. Once Upon a Time in America / Dawno temu w Ameryce Sergio Leone 1984
76. Unforgiven / Bez przebaczenia Clint Eastwood 1992
77. The Usual Suspects / Podejrzani Bryan Singer 1995
78. Network / Sieć Sidney Lumet 1976
79. Rashomon Akira Kurosawa 1950
80. Once Upon a Time in the West / Dawno temu na Dzikim Zachodzie Sergio Leone 1968